W Polsce żegnamy zimę, topiąc Marzannę w rzece, a w Bułgarii wita się wiosnę w zupełnie inny sposób – zakładając na nadgarstki charakterystyczne czerwono-białe bransoletki, zwane marteniczkami, i wypatrując pierwszego wiosennego ptaka.

Bułgarzy świętują nadejście wiosny 1. marca. W celu odpędzenia mroźnej pory, ludzie właśnie w tym dniu wymieniają się bransoletkami, zwanymi marteniczkami. Mogą być one zarówno ręcznie wykonane, jak i kupione w sklepach czy na straganach. Najważniejsze, by bransoletkę otrzymać od kogoś. 

Marteniczkę nosi się na nadgarstku do momentu zobaczenia pierwszych oznak wiosny - kwitnących drzew, przylotu bocianów. Następnie wiesza się ją na drzewie lub rzuca w nurt rzeki, w ten sposób obłaskawiając Babę Martę. 

Kim jest Baba Marta? Zgodnie z ludowymi przekazami, Baba  Marta to kapryśna i złośliwa staruszka. W związku z jej zmiennymi nastrojami pogoda w marcu zmienia się tak często! Gdy Baba Marta jest w dobrym nastroju, słońce rozświetla wszystkie ulice w Bułgarii, a w przypadku złego humoru – deszczowe chmury zasłaniają niebo.

Dlaczego marteniczki są w takich barwach? Nieprzypadkowo, kolory czerwono-białych marteniczek mają głębokie znaczenie. Czerwień symbolizuje krew i życie, a biel czystość, szczęście i siłę. 

Zakłada się, że zwyczaj ten związany jest z czasami wielkich wojen chana Asparucha. Legenda głosi, że założyciel pierwszego państwa bułgarskiego wysłał do bliskich gołębia przewiązanego białą nicią. Nitka czerwona od krwi wroga symbolizowała ostateczne zwycięstwo Asparucha. W ten sposób tradycja została zapoczątkowana przez Prabułgarów na Półwyspie Bałkańskim.

Inna historia dotyczy Piżo i Pendy i pięknej legendy o braterskiej miłości. Stąd na straganach oprócz biało-czerwonych bransoletek znajdziecie wykonane z włóczki białe i czerwone laleczki splecione ze sobą sznurkiem. 

Ta piękna tradycja jest wciąż żywa w Bułgarii. Nie dziwi więc widok straganów pełnych czerwono-białych bransoletek i laleczek już w lutym. Marteniczki w Bułgarii to nie tylko ozdoba – to symbol nadziei, szczęścia i powitania wiosny.